Chikungunya, sivrisinek kaynaklı bir virüs olarak Çin’in güneyinde endişe verici boyutlara ulaştı. Guangdong eyaletinde binlerce vaka rapor edilirken, sağlık yetkilileri yayılmayı durdurmak için olağanüstü önlemler alıyor. Uzmanlar ise Türkiye’de de benzer bir riskin göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguluyor. Chikungunya virüsü ile ilgili Prof. Dr. Önder Ergönül Editörün Gözünden programında aylar önce uyarıda bulunmuş ve bu virüsün Türkiye’de de görüldüğünü belirtmişti.
Foshan Salgının Merkezi Oldu
Bu yıl Guangdong genelinde yaklaşık 7 bin chikungunya vakası bildirildi. Salgının merkez üssü konumundaki Foshan’da hastalar hastaneye kaldırılırken, devlet televizyonu CCTV’nin görüntülerinde hastaların cibinlikler altında tedavi gördüğü görüldü.
Yerel yetkililer, sadece geçen hafta yaklaşık 3 bin yeni vaka tespit edildiğini açıkladı. Foshan’ın yanı sıra Guangdong’daki en az 12 şehirde daha vakaların doğrulandığı bildirildi.
Virüs Nasıl Ortaya Çıktı?
Çinli yetkililer, temmuz ayında yerel bulaşmanın “ithal bir vakayla” başladığını belirtti ancak enfeksiyonun hangi ülkeden geldiğini açıklamadı. Pazar günü ise Hong Kong’da ilk vaka olarak, Foshan’a seyahat eden ve dönüşünde ateş, döküntü ve eklem ağrısı yaşayan 12 yaşında bir çocuk rapor edildi.
Sağlık otoriteleri, “Şu ana kadar tüm vakalar hafif seyrediyor, çoğu hasta hızla iyileşiyor” bilgisini verdi.
Chikungunya Nedir ve Belirtileri Nelerdir?
Chikungunya virüsü ilk olarak 1952 yılında Tanzanya’da tanımlandı ve o günden bu yana 110’dan fazla ülkeye yayıldı. Afrika, Güneydoğu Asya ve Pasifik bölgelerinde sık görülüyor.
Belirtiler, enfekte sivrisinek ısırmasından sonraki 4-7 gün içinde ortaya çıkıyor. En yaygın semptomlar:
-
Yüksek ateş
-
Döküntü
-
Şiddetli eklem ve kas ağrıları
-
Baş ağrısı
-
Mide bulantısı
Çoğu vaka bir hafta içinde iyileşse de, bazı hastalarda eklem ağrıları aylar hatta yıllar sürebiliyor. Dünya Sağlık Örgütü’ne (DSÖ) göre virüs için onaylı bir aşı yok, özel bir tedavi bulunmuyor. Ancak virüs kaynaklı ölümler nadir görülüyor.
Sivrisineklerle Mücadelede Olağanüstü Önlemler
Guangdong’daki yetkililer, sivrisineklerin üreme alanlarını ortadan kaldırmak için geniş çaplı bir kampanya başlattı. Evlerdeki durgun suların temizlenmesi zorunlu hale getirildi. Saksı altlıklarındaki, kahve makinesi tepsilerindeki ve çatılardaki birikmiş suların boşaltılması çağrısı yapıldı.
Kurallara uymayanlar 10 bin yuana (yaklaşık 1.208 euro) kadar para cezasıyla karşı karşıya kalabiliyor. Foshan’da ayrıca binlerce sivrisinek yiyen balık göletlere bırakıldı ve dronlarla ulaşılamayan bölgelerde su birikintileri tespit ediliyor.
Çin Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi, sivrisinek kovucu spreyler, sineklikler ve paravan kapılar gibi fiziksel koruma yöntemlerini de öneriyor.
Avrupa’da da Vakalar Görülüyor
Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC), Fransa’da 49 ve İtalya’da 2 chikungunya vakasının tespit edildiğini açıkladı. Ayrıca İtalya, Yunanistan, Romanya, Bulgaristan ve Fransa’da sivrisinek kaynaklı başka hastalıklar, özellikle Batı Nil virüsü, artış gösteriyor.
İtalya’nın Lazio bölgesinde 93 yaşında bir kadın Batı Nil virüsü nedeniyle hayatını kaybederken, bu yılki ölü sayısı 10’a yükseldi.
Türkiye İçin de Risk Var
Editörün Gözünden programına aylar önce katılan Prof. Dr. Önder Ergönül, chikungunya virüsü konusunda uyarıda bulunmuştu.
Prof. Dr. Önder Ergönül: “İklim değişikliği ve sivrisinek türlerinin göçü nedeniyle chikungunya ve benzeri tropikal hastalıklar Türkiye’de de görülebilir. Özellikle yaz aylarında seyahatlerden dönenlerde ateş ve eklem ağrısı gibi belirtiler varsa bu virüs akla gelmeli.”
Uzmanlara göre Türkiye, coğrafi konumu ve iklim özellikleri nedeniyle sivrisinek kaynaklı virüsler açısından riskli bölgeler arasında. Son yıllarda artan sıcaklıklar ve sivrisinek popülasyonundaki değişimler, virüsün yayılması için uygun koşullar oluşturuyor.
Chikungunya’dan Korunma Yöntemleri
-
Durgun su birikintilerini ortadan kaldırın
-
Sivrisinek kovucu sprey ve losyonlar kullanın
-
Kapı ve pencerelerde sineklik bulundurun
-
Açık renkli ve uzun kollu kıyafetler giyin
-
Yurtdışından döndükten sonra semptomları takip edin
Chikungunya, sivrisinek kaynaklı olması ve hızla yayılması nedeniyle sadece Çin’in değil, dünyanın farklı bölgelerinin de gündeminde. Uzmanlar, virüsün sınır tanımadığını ve özellikle yaz aylarında gerekli önlemlerin alınması gerektiğini hatırlatıyor.
