Bahar alerjisi, mevsimsel alerji, polen alerjisi, saman nezlesi belirtileri ve bahar alerjisine karşı alınacak önlemler havaların ısınmasıyla birlikte yeniden gündeme geldi. Açık havada geçirilen sürenin artması, çiçeklerin açması ve polen yoğunluğunun yükselmesiyle birlikte birçok kişi hapşırık, burun akıntısı ve gözlerde kaşıntı gibi şikayetlerle karşı karşıya kalıyor. Uzmanlara göre gerekli önlemler alınmadığında bahar alerjisi sadece ilkbaharla sınırlı kalmayıp yaz ayları boyunca da yaşam kalitesini olumsuz etkileyebiliyor.
Özellikle son haftalarda artan polen yoğunluğu nedeniyle alerjik şikayetlerde belirgin bir yükseliş yaşandığını belirten İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Zühal Güllü, bağışıklık sisteminin normalde zararsız olan maddelere aşırı tepki vermesinin mevsimsel alerjilerin temel nedeni olduğunu ifade ediyor.
Bahar Alerjisi Nedir, Neden Ortaya Çıkar?
Toplumda yaygın olarak “bahar alerjisi” veya “saman nezlesi” olarak bilinen mevsimsel alerjiler, özellikle ilkbahar ve yaz aylarında ortaya çıkan alerjik reaksiyonlar olarak tanımlanıyor.
Çimenler, ağaçlar ve yabani otlar tarafından havaya bırakılan polenler, bu dönemde en sık karşılaşılan alerjenler arasında yer alıyor. Bunun yanı sıra küf mantarları, değişen nem oranları ve rüzgarla taşınan partiküller de alerjik reaksiyonları tetikleyebiliyor.
Dr. Zühal Güllü’ye göre bağışıklık sistemi bazı kişilerde polenleri zararlı bir madde gibi algılıyor. Bu yanlış alarm sonucunda vücut histamin başta olmak üzere çeşitli kimyasallar salgılıyor ve alerjik belirtiler ortaya çıkıyor.
Bahar Alerjisi Belirtileri Nelerdir?
Google’da en sık aranan sağlık sorularından biri de “Bahar alerjisi belirtileri nelerdir?” oluyor.
Uzmanlara göre mevsimsel alerjiler kişiden kişiye farklı şekillerde görülebiliyor. Ancak en yaygın belirtiler genellikle üst solunum yolları ve gözlerde ortaya çıkıyor.
Dr. Zühal Güllü, bahar alerjisi yaşayan kişilerde sık hapşırma, burun akıntısı, burun tıkanıklığı, gözlerde kaşıntı, sulanma ve kızarıklık gibi belirtilerin öne çıktığını belirtiyor. Bunlara ek olarak boğazda kaşıntı hissi, öksürük, halsizlik ve gün boyu devam eden yorgunluk hissi de görülebiliyor.
Uzmanlara göre bu belirtiler çoğu zaman soğuk algınlığıyla karıştırılabiliyor. Ancak belirtilerin haftalar boyunca sürmesi ve özellikle açık havada artış göstermesi alerji ihtimalini güçlendiriyor.
Astım Hastalarında Bahar Alerjisi Daha Tehlikeli Mi?
Mevsimsel alerjiler herkes için rahatsız edici olabilirken, astım hastalarında daha ciddi sonuçlara yol açabiliyor.
Polen yoğunluğunun arttığı dönemlerde astım hastalarının çok daha dikkatli olması gerektiğini belirten Dr. Zühal Güllü, alerjik reaksiyonların hava yollarını etkileyerek astım ataklarını tetikleyebildiğini ifade ediyor.
Bu dönemde nefes darlığı, hırıltılı solunum, göğüste sıkışma hissi ve öksürük şikayetlerinde artış görülebiliyor. Özellikle astım tanısı bulunan kişilerin doktor kontrolünü ihmal etmemesi büyük önem taşıyor.
Bahar Alerjisine Karşı Ne Yapılmalı?
Alerji uzmanları, mevsimsel alerjilerden tamamen korunmanın mümkün olmasa da alerjenlerle teması azaltmanın belirtileri büyük ölçüde hafifletebildiğini belirtiyor.
Dr. Zühal Güllü’nün önerilerine göre polen yoğunluğunun en yüksek olduğu sabah saatlerinde dışarıda uzun süre kalmaktan kaçınılması gerekiyor. Özellikle rüzgarlı günlerde polenlerin havada daha yoğun bulunduğunu belirten Güllü, açık hava aktivitelerinin mümkün olduğunca sınırlandırılmasının faydalı olabileceğini ifade ediyor.
Dışarıdan eve dönüldüğünde kıyafetlerin değiştirilmesi ve duş alınması da polenlerin vücuttan uzaklaştırılmasına yardımcı oluyor. Bunun yanında ev temizliğinin düzenli yapılması ve yaşam alanlarının sık sık havalandırılması öneriliyor.
Bahar Alerjisi Olanlar Maske ve Gözlük Kullanmalı Mı?
Pandemi döneminde hayatımıza giren maske kullanımı, polen alerjisi olan kişiler için de önemli bir koruyucu yöntem olarak değerlendiriliyor.
Dr. Zühal Güllü, polen temasını azaltmak amacıyla açık havada güneş gözlüğü ve maske kullanılmasının yararlı olabileceğini belirtiyor. Ayrıca evcil hayvanların dış ortamdan taşıdığı polenlere karşı da dikkatli olunması gerektiğini ifade ediyor.
Uzmanlara göre yaşam alanlarında ideal nem oranının korunması da hem küf oluşumunu engelliyor hem de alerjik belirtilerin kontrol altına alınmasına yardımcı olabiliyor.
Bahar Alerjisi Ne Zaman Doktora Gitmeyi Gerektirir?
Birçok kişi alerji belirtilerini geçici bir rahatsızlık olarak değerlendirse de uzmanlar uzun süren şikayetlerin mutlaka dikkate alınması gerektiğini vurguluyor.
Dr. Zühal Güllü, özellikle haftalarca devam eden burun tıkanıklığı, göz kaşıntısı, hapşırık nöbetleri veya nefes darlığı gibi belirtilerin uzman değerlendirmesi gerektirebileceğini ifade ediyor.
Alerji testleri sayesinde şikayetlere yol açan alerjenlerin belirlenebildiğini aktaran Güllü, kişiye özel tedavi planlarının yaşam kalitesini önemli ölçüde artırabildiğini belirtiyor.
Bahar Alerjisini Hafife Almayın
Her yıl milyonlarca kişinin yaşam kalitesini etkileyen bahar alerjisi, doğru önlemler ve uygun tedaviyle kontrol altına alınabiliyor. Ancak belirtilerin uzun süre devam etmesi, günlük yaşamı etkilemeye başlaması veya astım gibi ek hastalıkların bulunması durumunda profesyonel destek almak büyük önem taşıyor.
Uzmanlara göre baharın keyfini çıkarabilmenin yolu, alerjiyi görmezden gelmekten değil, belirtileri erken fark edip doğru adımları atmaktan geçiyor.
