Boyun fıtığı sadece boyunda belirti vermiyor

Boyun fıtığı, her zaman yalnızca boyun ağrısıyla kendini göstermeyebiliyor. Kola ve ele yayılan ağrı, uyuşma ve karıncalanmanın yanı sıra eşyaları elden düşürme, ince el hareketlerinde zorlanma, güç kaybı, yürüme ve denge sorunları da dikkat edilmesi gereken belirtiler arasında yer alıyor.

Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Ercan Kaya, boyun fıtığında özellikle ilerleyici nörolojik belirtilerin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirterek hastalığın belirtileri, omurilik etkilenmesi ve tedavi kararının nasıl değerlendirildiği hakkında açıklamalarda bulundu.

Boyun fıtığının belirtileri nelerdir?

Boyun fıtığında şikâyetlerin yalnızca boyun bölgesiyle sınırlı kalmayabileceğine dikkat çeken Op. Dr. Ercan Kaya, disklerdeki yapısal bozulmanın çevredeki sinir yapılarını etkilemesiyle farklı yakınmaların ortaya çıkabileceğini ifade etti:

“Boyun omurları arasında bulunan disklerin çeşitli nedenlerle yapısının bozulması ve çevredeki sinir yapılarını etkilemesi farklı şikâyetlere yol açabilir. Bu nedenle hastaların yalnızca boyun bölgesindeki ağrıya odaklanmaması gerekir. Boyun fıtığında ağrı boyunda başlayarak omuza, kola ve ele doğru yayılabilir. Buna uyuşma, karıncalanma veya güç kaybı da eşlik edebilir.”

Belirtilerin etkilenen sinire göre değişebileceğini aktaran Op. Dr. Kaya, boyun ağrısının şiddetinin tek başına belirleyici olmayabileceğini vurguladı:

“Hangi sinirin etkilendiğine bağlı olarak şikâyetlerin ortaya çıktığı bölge ve şiddeti değişebilir. Bu nedenle kişinin ‘Boynum çok ağrımıyor, önemli değildir’ şeklinde düşünmesi doğru olmayabilir.”

Kola yayılan ağrı ve uyuşma neden önemli?

Boyundaki sinir köklerinden birinin baskı veya irritasyona uğraması halinde belirtilerin kol ve ele kadar ulaşabileceğini belirten Op. Dr. Ercan Kaya, bazı hastaların başlangıçta farklı şikâyetlerle doktora başvurabildiğini kaydetti:

“Özellikle tek kola yayılan ağrı, parmaklarda uyuşma ve karıncalanma ile kas gücünde azalma gibi yakınmaların değerlendirilmesi gerekir. Bazı hastalar ilk olarak omuz ağrısı nedeniyle doktora başvururken, bazıları parmaklarında uyuşma olduğunu ifade edebilir. Boyun kaynaklı sinir etkilenmesinde şikâyet her zaman yalnızca boyunda hissedilmez. Omuzdan kola ve parmaklara kadar uzanan bir tablo ortaya çıkabilir.”

Eşyaları elden düşürmek boyun fıtığı belirtisi olabilir mi?

Boyun fıtığında günlük yaşam içerisinde fark edilen küçük değişikliklerin önemli nörolojik sinyaller olabileceğini vurgulayan Op. Dr. Kaya, özellikle ilerleyici güç ve beceri kaybına dikkat çekti:

“Kişinin günlük yaşamındaki küçük değişiklikler önemli ipuçları verebilir. Hasta son zamanlarda elinden sürekli bir şeyler düşürdüğünü söyleyebilir. Telefonu veya bardağı kavramakta zorlanabilir. Daha önce rahatlıkla yaptığı düğme ilikleme, fermuar çekme, anahtar kullanma veya yazı yazma gibi ince el hareketlerinde güçlük yaşamaya başlayabilir. Bu tür değişiklikler yalnızca ağrıdan daha önemli nörolojik sinyaller olabilir.”

Boyun fıtığında güç kaybı varsa beklenmeli mi?

Boyun ağrılarının önemli bir bölümünün cerrahi müdahale gerektirmediğini aktaran Op. Dr. Ercan Kaya, ilerleyen nörolojik kaybın ise farklı değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizdi:

“Ağrı zaman içerisinde azalabilir ve birçok hasta cerrahi dışı yöntemlerle takip edilebilir. Ancak kas gücünde belirgin veya ilerleyici bir kayıp varsa ‘Biraz daha bekleyelim, belki geçer’ yaklaşımı doğru değildir. Sinir dokusunun ne ölçüde etkilendiğinin değerlendirilmesi gerekir.”

Yürüme ve denge bozukluğu neyin işareti olabilir?

Boyun bölgesinde omuriliğin de bulunduğunu hatırlatan Op. Dr. Kaya, ciddi basının yalnızca elleri ve kolları değil, bacakları da etkileyebileceğini ifade etti:

“Omurilik basısı geliştiğinde yürümede değişiklik, dengesizlik, koordinasyon bozukluğu, bacaklarda sertlik, ağırlık veya güçsüzlük görülebilir. Boyun problemi olan bir hastanın yürüyüşü bozulmaya, dengesi değişmeye veya düşmeleri artmaya başladıysa bunu yalnızca yaşa ya da yorgunluğa bağlamamak gerekir.”

El becerilerindeki değişikliklerle yürüme ve denge sorunlarının birlikte görülmesinin önemli olabileceğini belirten Kaya, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Özellikle el becerilerindeki bozulmayla yürüme ve denge problemlerinin birlikte görülmesi omurilik etkilenmesi açısından önemli olabilir. Yürürken eskisine göre daha güvensiz hissetme, sık tökezleme, merdiven kullanımında zorlanma veya bacaklarda güçsüzlük hissinin de değerlendirilmesi gerekir.”

Omurilik basısının her zaman çok belirgin bir tabloyla ortaya çıkmayabileceğine de dikkat çeken Op. Dr. Ercan Kaya, hastaların günlük yaşamlarında fark ettiği değişimlerin araştırılması gerektiğini ifade etti:

“Bazen hasta çok belirgin bir felç tablosuyla gelmez. ‘Yürürken eskisi kadar dengeli değilim’, ‘Ayaklarım birbirine dolaşıyor’ veya ‘Merdivende zorlanmaya başladım’ gibi ifadeler kullanabilir. Bu küçük değişikliklerin altında omurilik basısı olup olmadığı araştırılmalıdır.”

MR’da boyun fıtığı görülmesi ameliyat anlamına gelir mi?

MR görüntülemesinde disk taşması veya fıtık görülmesinin tek başına ameliyat kararı için yeterli olmadığını vurgulayan Op. Dr. Kaya, görüntüleme sonuçlarının hastanın şikâyetleri ve nörolojik muayenesiyle birlikte ele alınması gerektiğini belirtti:

“MR görüntüsünü değil, hastayı tedavi ediyoruz. Görüntülemede belirgin değişiklikler bulunmasına rağmen ciddi şikâyeti olmayan kişiler olabileceği gibi, nörolojik bulguları nedeniyle daha yakından değerlendirilmesi gereken hastalar da olabilir. Tedavi kararı; muayene, şikâyetler ve görüntüleme bulgularının birlikte değerlendirilmesiyle verilir.”

Her boyun ağrısı boyun fıtığı mıdır?

Boyun ağrısının farklı nedenlerle ortaya çıkabileceğine dikkat çeken Op. Dr. Ercan Kaya, her ağrının otomatik olarak fıtıkla ilişkilendirilmemesi gerektiğini kaydetti:

“Özellikle travma sonrasında başlayan ağrı, ateşle birlikte görülen boyun ağrısı, giderek şiddetlenen veya gece belirginleşen ağrı ve açıklanamayan kilo kaybı gibi durumların hekim tarafından değerlendirilmesi gerekir. Boyun ağrısını otomatik olarak fıtığa bağlamak da yanlıştır. Enfeksiyondan travmaya kadar farklı nedenler söz konusu olabilir. Özellikle alışılmışın dışında seyreden veya başka belirtilerin eşlik ettiği ağrılarda nedenin ortaya konulması gerekir.”

Boyun fıtığında hangi belirtiler daha önemli bir alarm olabilir?

Boyun fıtığını ne küçümsemek ne de her boyun ağrısını ciddi bir hastalık olarak değerlendirmek gerektiğini ifade eden Op. Dr. Ercan Kaya, asıl önemli noktanın belirtileri doğru değerlendirmek olduğunu vurgulayarak sözlerini şöyle tamamladı:

“Kola yayılan ağrı ve uyuşmaya ilerleyici güç kaybı ekleniyorsa, kişi eşyaları elinden düşürmeye başladıysa, düğme iliklemek gibi ince işleri yapmakta zorlanıyorsa, yürüyüşü veya dengesi bozuluyorsa mutlaka değerlendirilmelidir. Ağrı bir uyarıdır; ancak güç, denge ve koordinasyon kaybı çok daha önemli bir alarm olabilir.”

Boyun fıtığında ortaya çıkan belirtiler yalnızca ağrıyla sınırlı kalmayabiliyor. Özellikle güç ve el becerisi kaybı ile yürüme, denge ve koordinasyonda meydana gelen değişiklikler, Op. Dr. Ercan Kaya’nın dikkat çektiği nörolojik sinyaller arasında yer alıyor.