Çocuğunuzda Kronik Kabızlığın O Olabilir mi?
Memorial Antalya Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü’nden Uz. Dr. Soner Demiral, çocuklarda uzun süreli ekran kullanımının yol açabileceği fiziksel sorunlar hakkında bilgi verdi.


Günümüzün teknolojik olanaklarıyla büyüyen çocuklar gün içinde uzun süre ekran maruziyetiyle karşı karşıya kalıyor. Uzun süreli ekran kullanımı yalnızca psikolojik değil, fiziksel sorunlara da zemin hazırlayabiliyor. Hareketsiz yaşam, yanlış oturma pozisyonu ve özellikle tuvalette telefon kullanma alışkanlığı; omurga sorunlarından kronik kabızlığa kadar çeşitli problemlerin ortaya çıkmasına neden olabiliyor.
Telefona bakarken boyun ve omurgaya dikkat!
Telefon veya tablet kullanırken başın uzun süre öne eğilmesinin boyun bölgesine ciddi yük bindirebildiğine dikkat çeken Uz. Dr. Soner Demiral, çocukların gelişim döneminde bu tür duruş alışkanlıklarının önemsenmesi gerektiğini ifade etti.
Uzun süreli öne eğik duruşun literatürde “text neck” veya “tech neck” olarak tanımlandığını belirten Dr. Demiral, “Çocukların ve ergenlerin uzun süre ekran karşısında öne eğik pozisyonda kalması, gelişmekte olan omurganın sürekli anormal bir yük altında kalmasına neden olabilir. Bu durum boyun düzleşmesi, kas spazmları ve ilerleyen dönemde çeşitli omurga sorunları açısından risk oluşturabilir.” açıklamasında bulundu.
Ekran kullanımı tuvalet alışkanlığını da etkileyebiliyor
Ekran bağımlılığının etkilerinin omurga ile sınırlı kalmadığını belirten Uz. Dr. Soner Demiral, özellikle tuvalete telefonla girme alışkanlığına dikkat çekti.
Dr. Demiral, “Tuvalette ekrana odaklanmak, çocuğun dışkılama sürecini gereğinden fazla uzatmasına ve doğal dışkılama refleksinin olumsuz etkilenmesine neden olabilir. Özellikle tuvaleti telefonla kullanma alışkanlığı olan çocuklarda kabızlık yakınmalarının değerlendirilmesi gerekir.” ifadelerini kullandı.
Hareketsizlik kabızlık ve obezite riskini artırıyor
Uzun süre ekran karşısında kalmanın çocukların günlük fiziksel aktivitesini azaltabildiğini kaydeden Dr. Demiral, hareketsiz yaşamın yalnızca bağırsak alışkanlıklarını değil, çocukların genel sağlığını da etkileyebileceğini belirtti.
Uz. Dr. Soner Demiral, “Çocukların gün içerisinde yeterli hareket etmesi, açık havada oyun oynaması ve düzenli fiziksel aktivite alışkanlığı kazanması önemlidir. Ekran karşısında geçirilen sürenin artması, hareket için ayrılan zamanı azaltarak kilo kontrolü ve genel fiziksel sağlık açısından olumsuz sonuçlara yol açabilir.” dedi.
Miyopi ve göz yorgunluğu da görülebiliyor
Uzun süreli ekran kullanımının göz sağlığı açısından da dikkat edilmesi gereken bir konu olduğunu belirten Dr. Demiral, ekran karşısında uzun süre kalmanın miyopi riskindeki artış, göz kuruluğu, yanma ve dijital göz yorgunluğu gibi yakınmalarla ilişkili olabileceğini ifade etti.
Dr. Demiral, “Çocukların ekran kullanırken düzenli aralıklarla gözlerini dinlendirmesi, ekranı uygun mesafede tutması ve mümkün olduğunca açık havada zaman geçirmesi önemlidir.” açıklamasında bulundu.
Çocukları ekrandan uzaklaştırmanın yolu alternatifler sunmaktan geçiyor
Dijital teknolojilerin çocukların yaşamının önemli bir parçası haline geldiğini belirten Uz. Dr. Soner Demiral, ekran kullanımını yalnızca yasaklamanın yerine çocukların farklı aktivitelere yönlendirilmesinin daha etkili olabileceğine dikkat çekti.
Dr. Demiral, “Çocukların açık hava oyunları, spor ve sanat gibi farklı alanlara yönlendirilmesi, ekran karşısında geçirilen sürenin azaltılmasına yardımcı olabilir. Aile içerisinde ekransız zaman dilimleri oluşturulması ve ebeveynlerin de bu konuda çocuklara örnek olması önemlidir.” ifadelerini kullandı.
Ekran kullanımında 6 önemli öneri
Uz. Dr. Soner Demiral, çocukların ekran kullanımına bağlı fiziksel sorunlardan korunması için şu önerilerde bulundu:
- 20-20-20 kuralını uygulayın: Her 20 dakikada bir 20 saniye boyunca yaklaşık 6 metre uzağa bakılmasını sağlayın.
- Cihazı göz hizasında tutun: Çocuğun uzun süre başını öne eğerek ekran kullanmasını engelleyin.
- Tuvalete telefon almayın: Tuvaletin ekran kullanılan bir alana dönüşmesine izin vermeyin.
- Günlük fiziksel aktiviteyi artırın: Açık hava oyunları ve spor gibi aktiviteler için her gün zaman ayırın.
- Ekransız aile zamanları oluşturun: Ebeveynler de bu süreçte çocuklara rol model olsun.
- Şikâyetleri göz ardı etmeyin: Boyun ve sırt ağrısı, tekrarlayan kabızlık veya baş ağrısı gibi yakınmalar ortaya çıktığında uzman değerlendirmesine başvurun.
Uz. Dr. Soner Demiral, çocukluk döneminde kazanılan ekran ve hareket alışkanlıklarının ilerleyen yıllardaki sağlık açısından da önem taşıdığını vurgulayarak, “Amaç teknolojiyi tamamen hayatımızdan çıkarmak değil, çocukların ekran kullanımını sağlıklı sınırlar içerisinde tutarak hareket, oyun, uyku ve sosyal yaşam için yeterli zamanı korumaktır.” diyerek sözlerini tamamladı.


