Islak mayo, genital enfeksiyon, vajinal mantar, idrar yolu enfeksiyonu, yaz aylarında enfeksiyon riski ve havuz hijyeni yaz mevsiminde en çok araştırılan sağlık konuları arasında yer alıyor. Deniz ve havuz sezonunun açılmasıyla birlikte birçok kişi saatlerce ıslak mayo ile vakit geçirmenin zararsız olduğunu düşünse de uzmanlar bunun önemli sağlık sorunlarına zemin hazırlayabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle sıcak ve nemli ortamın oluşturduğu koşullar, bakteri ve mantarların çoğalmasını kolaylaştırırken, kadınlarda vajinal mantar enfeksiyonlarından idrar yolu enfeksiyonlarına, erkeklerde ise kasık mantarına kadar birçok problem görülebiliyor. Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, basit görünen bu alışkanlığın özellikle risk grubundaki kişiler için ciddi sonuçlar doğurabileceğini belirtiyor.
Islak mayo neden enfeksiyon riskini artırıyor?
Yaz aylarında denize ya da havuza girdikten sonra ıslak mayoyla uzun süre dolaşmak birçok kişi tarafından önemsenmeyen bir alışkanlık olsa da, uzmanlara göre bu durum mikroorganizmaların çoğalması için uygun bir ortam oluşturabiliyor.
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, tek başına ıslak mayonun hastalık oluşturmadığını ancak uzun süre değiştirilmeden kullanılmasının bakteri ve mantarlar için elverişli bir ortam hazırladığını ifade ediyor. Özellikle yaz sıcaklarında artan nem ve vücut ısısıyla birlikte enfeksiyon gelişme ihtimali belirgin şekilde yükseliyor.
Sıcak ve nemli ortam mikroorganizmaların çoğalmasını kolaylaştırıyor
Genital bölgenin uzun süre nemli kalması cildin doğal koruyucu bariyerini zayıflatabiliyor. Bu durum hem mantarların hem de bakterilerin daha kolay çoğalmasına neden olabiliyor.
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, gün içerisinde aynı ıslak mayoyu tekrar giymenin ya da saatlerce değiştirmeden kullanmanın enfeksiyon riskini artıran en önemli faktörlerden biri olduğunu belirtiyor. Bunun yanında kişinin bağışıklık sistemi, hijyen alışkanlıkları ve mevcut sağlık durumunun da enfeksiyon gelişiminde belirleyici rol oynadığını vurguluyor.
Islak mayo sonrası hangi belirtiler ortaya çıkabilir?
Enfeksiyon geliştiğinde belirtiler enfeksiyonun türüne göre değişiklik gösterebiliyor. Ancak uzmanlara göre aşağıdaki şikâyetlerin görülmesi halinde durum hafife alınmamalı:
- Genital bölgede kaşıntı
- Yanma hissi
- Kızarıklık
- Kötü kokulu veya renk değiştiren akıntı
- İdrar yaparken yanma
- Sık idrara çıkma
- Kasık ağrısı
- Ciltte döküntü veya tahriş
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, bu belirtilerin birkaç gün içinde düzelmemesi, giderek şiddetlenmesi ya da ateş gibi ek bulguların ortaya çıkması durumunda mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini ifade ediyor.
Kadınlarda enfeksiyon riski neden daha yüksek?
Kadınlarda idrar kanalının erkeklere göre daha kısa olması nedeniyle bakteriler mesaneye daha kolay ulaşabiliyor. Bu nedenle özellikle yaz aylarında vajinal mantar enfeksiyonları ve idrar yolu enfeksiyonları daha sık görülebiliyor.
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, kadınlarda en sık karşılaşılan problemlerin vajinal mantar enfeksiyonları ve bakteriyel vajinozis olduğunu belirterek, nemli ortamın bu mikroorganizmaların çoğalmasını kolaylaştırdığını dile getiriyor.
Erkeklerde de kasık mantarı görülebiliyor
Sorun yalnızca kadınları ilgilendirmiyor.
Uzun süre nemli kalan mayo, sürtünme ve sıcaklığın etkisiyle erkeklerde özellikle kasık mantarı gelişme riskini artırabiliyor. Bunun yanında cilt tahrişi sonrası yüzeysel bakteriyel enfeksiyonlar da görülebiliyor.
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, bilinçsiz şekilde antibiyotik veya mantar ilacı kullanımının ise tedaviyi kolaylaştırmak yerine direnç gelişimine yol açabileceğini ve bu nedenle ilaçların mutlaka hekim önerisiyle kullanılması gerektiğini belirtiyor.
Kimler daha dikkatli olmalı?
Her birey enfeksiyon riski taşısa da bazı gruplarda risk çok daha yüksek olabiliyor.
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya’ya göre özellikle;
- Çocuklar
- Gebeler
- Diyabet hastaları
- Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler
- Daha önce sık mantar enfeksiyonu geçirenler
- Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu yaşayanlar
ıslak mayo kullanımına karşı daha dikkatli davranmalı.
Çocuklarda bağışıklık sisteminin henüz tam gelişmemiş olması nedeniyle enfeksiyonlara karşı daha hassas bir dönem yaşandığını belirten Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, ebeveynlerin özellikle havuz ve deniz sonrasında çocukların mayolarını vakit kaybetmeden değiştirmeleri gerektiğini ifade ediyor.
Islak mayo sonrası enfeksiyondan korunmak için neler yapılmalı?
Yaz aylarında alınacak basit önlemler enfeksiyon riskini önemli ölçüde azaltabiliyor.
Uzmanların önerileri şöyle sıralanıyor:
Islak mayoyu mümkün olan en kısa sürede değiştirin
Deniz veya havuzdan çıktıktan sonra uzun süre aynı mayo ile oturmak yerine kuru mayo ya da kuru kıyafet giyilmesi öneriliyor.
Duş almayı ihmal etmeyin
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, özellikle havuzdan çıktıktan sonra duş alınmasının klor, bakteri ve diğer mikroorganizmaların ciltten uzaklaştırılması açısından önemli olduğunu belirtiyor.
Genital bölgeyi kuru tutun
Nemli kalan cilt, bakteri ve mantarlar için uygun yaşam alanı oluşturabiliyor. Bu nedenle duş sonrasında genital bölgenin nazikçe kurulanması öneriliyor.
Aynı mayoyu tekrar tekrar kullanmayın
Gün içinde tekrar denize girilecek olsa bile mümkünse kuru ve temiz mayo tercih edilmesi enfeksiyon riskini azaltabiliyor.
Kulaktan dolma bilgiler yerine hekime başvurun
Yaz döneminde genital kaşıntı veya yanma gibi şikâyetler yaşayan birçok kişi eczaneden kendi başına ilaç kullanmayı tercih edebiliyor. Ancak uzmanlar bunun doğru bir yaklaşım olmadığı konusunda uyarıyor.
Prof. Dr. Rıza Aytaç Çetinkaya, her enfeksiyonun farklı tedavi gerektirdiğini belirterek, yanlış ilaç kullanımının hem tanıyı geciktirebileceğini hem de mikroorganizmaların ilaçlara karşı direnç geliştirmesine neden olabileceğini ifade ediyor.
Uzmanlara göre yaz aylarında deniz ve havuz keyfinin sağlık sorununa dönüşmemesi için en önemli kural oldukça basit: Islak mayoyu uzun süre üzerinizde taşımamak, duş almak ve genital bölgenin temiz ve kuru kalmasını sağlamak. Bu küçük önlemler, yaz boyunca karşılaşılabilecek birçok enfeksiyon riskini önemli ölçüde azaltabiliyor.
