İklim değişikliğinin etkisiyle Avrupa’da yayılma alanı genişleyen Batı Nil virüsü, İngiltere’de ilk kez yerel sivrisineklerde saptandı. Uzmanlar halk sağlığı açısından uyarıda bulunuyor.
İngiltere’de sağlık yetkilileri, Batı Nil virüsünün ülkede ilk kez sivrisineklerde tespit edildiğini doğruladı. İngiltere Sağlık Güvenliği Ajansı (UKHSA) tarafından yapılan açıklamada, bu bulgunun “sürpriz değil ancak dikkatle izlenmesi gereken bir gelişme” olduğu vurgulandı.
İklim değişikliğiyle bağlantılı bir yayılım
Batı Nil virüsü, iklim değişikliğine bağlı sıcaklık artışlarının etkisiyle son yıllarda kuzey ve batı Avrupa’da daha sık görülmeye başladı. İngiltere Hayvan ve Bitki Sağlığı Ajansı’ndan (APHA) arbovirolog Dr. Arran Folly, “Bu tespit, sivrisinek kaynaklı hastalıkların iklim değişikliğiyle birlikte yeni coğrafyalara yayıldığı daha geniş bir tablonun parçası” dedi.
Uzmanlara göre daha sıcak ve nemli hava, sivrisineklerin hem çoğalmasını kolaylaştırıyor hem de daha önce yaygın olmayan bölgelerde yaşamasına olanak tanıyor.
Virüs parçaları sulak alanlarda tespit edildi
UKHSA, Temmuz 2023’te Nottinghamshire bölgesindeki sulak alanlarda toplanan sivrisinek örneklerinden ikisinde Batı Nil virüsüne ait genetik materyale rastlandığını açıkladı. Aynı bölgede toplanan 198 sivrisinekten oluşan diğer örneklerde ise virüse rastlanmadı.
UKHSA’nın seyahat sağlığı ve enfeksiyon hastalıkları direktör yardımcısı Dr. Meera Chand, “Bu, İngiltere’de sivrisineklerde Batı Nil virüsünün ilk tespiti olsa da, virüs Avrupa’da zaten yaygın olduğu için bu durum beklenmedik değil” ifadelerini kullandı.
İnsanlarda henüz vaka görülmedi
Yetkililer şu ana kadar İngiltere’de insana bulaşan herhangi bir Batı Nil virüsü vakası bulunmadığını belirtti. Ajans, genel halk için riskin “çok düşük” olduğunu ifade ediyor. Ancak doktorlara, özellikle açıklanamayan ensefalit (beyin iltihabı) gibi ciddi nörolojik belirtiler gösteren hastalarda Batı Nil virüsü testi yapılmasını öneriyor.
Virüsle ilgili gözetim çalışmalarının da artırıldığı açıklandı.
Covid-19 Hayatımızdan Çıktı mı? – Editörün Gözünden
Batı Nil Virüsü Nedir?
Batı Nil virüsü, genellikle sivrisinek ısırığı yoluyla bulaşan bir virüstür. Virüsün başlıca taşıyıcıları kuşlardır; ancak sivrisinekler bu virüsü enfekte olmuş kuşlardan alarak insanlara bulaştırabilir. Dang ve sarıhumma virüsleriyle aynı ailede yer alır. Virüsü kapan insanların yaklaşık %80’inde hiçbir belirti görülmezken, bazı bireylerde grip benzeri semptomlar ortaya çıkabiliyor. Nadir vakalarda ise beyin zarı iltihabı, menenjit ve diğer nörolojik komplikasyonlar gelişebiliyor. Bazı vakalarda yüksek ateş, baş ağrısı, kas ağrısı gibi belirtiler de ortaya çıkarabiliyor.
Virüs ilk kez 1937 yılında Uganda’da tespit edilmiş ve o tarihten bu yana Afrika, Orta Doğu, Kuzey Amerika ve Batı Asya’da yaygın hale gelmiştir.
Aşısı veya kesin tedavisi yok
Uzmanlar, Batı Nil virüsüne karşı henüz onaylı bir aşının ya da spesifik tedavinin bulunmadığını belirtiyor. Bu nedenle koruyucu önlemler ve erken tanı büyük önem taşıyor.
Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulu’ndan tıbbi entomoloji profesörü James Logan, virüsün İngiltere’de tespit edilmesini “toplumun artık ‘tropikal’ hastalıklara bağışıklığının kalmadığını anlaması gereken bir uyarı” olarak değerlendiriyor. Logan, “Böceklerin dünyasında daha akıllıca yaşamayı öğrenmemiz gereken bir döneme giriyoruz” diyerek gözetim çalışmalarının artırılması çağrısında bulundu.
İklim Değişikliği Sivrisinekleri Nasıl Etkiliyor?
İklim değişikliği, sadece hava sıcaklıklarını değil, aynı zamanda hastalıkların yayılma coğrafyasını da değiştiriyor. Özellikle sıcaklıkların artması, sivrisineklerin daha kuzey bölgelere göç etmesine ve yaşam döngülerinin hızlanmasına neden oluyor. Bu da, virüslerin yeni bölgelere taşınması anlamına geliyor.
Uzmanlara göre İngiltere gibi daha önce Batı Nil virüsü için uygun olmayan ekosistemler artık bu tür hastalıklar için riskli hale gelmiş durumda. Özellikle sıcak ve nemli yaz aylarında sivrisineklerin üreme alanları artıyor, bu da virüslerin yayılmasını kolaylaştırıyor.
Halk nasıl korunabilir?
Uzmanlara göre bireyler, sivrisinek kaynaklı hastalıklardan korunmak için şu önlemleri almalı:
-
Açık havada uzun kollu giysiler tercih edilmeli
-
Sivrisinek kovucu spreyler düzenli kullanılmalı
-
Ev çevresindeki durgun su birikintileri sık sık temizlenmeli
Yetkililer, sıcak havaların devam etmesiyle sivrisineklerin üreme alanlarının genişleyeceğini ve Batı Nil virüsünün izlenmeye devam edileceğini belirtiyor.
