Pandemiden sonra Türkiye’de yaşanan ekonomik kriz, mal ya da mülk edinmenin zorlaşması vatandaşlara yurtdışına göç etmeyi düşündürtmeye başladı. Öyle ki Amerika’ya göç etmek için başvuranların sayısı ABD Dışişleri Bakanlığı’nın sitesinde yer alan bilgilere göre 2020 yılında 221 bini aştı. Son birkaç yılda ise başvuran sayısı zirve yapmış durumda. Benzer şekilde Türkiye’de göç denildiğinde akla gelen diğer ülkelerden biri de Kanada… Yaşam standartlarının yüksek olduğu Kanada’ya göçmen olarak seçilmenin belli koşulları var. Bunları karşılayanlar için bir diğer süreç iş bulma ve kalmayı başarabilmek. 5 yıl önce Kanada’ya göç eden bir Türk ailesi olan ve kanadadabirturkaile olarak instagram hesabı üzerinden yaşadıklarını anlatan Dilek Arda Kansu ile Kanada’ya göç konusunda anlatılmayanları, dillendirilmeyenleri konuştuk.
BİR AY İÇİNDE HERŞEYİ BIRAKIP KANADA’YA GELDİK
Yurtdışında yaşama fikirlerinin hep olduğunu belirten Dilek Kansu, “Eşim bir firmada ihracat biriminde görev yapıyordu. İşi gereği sık sık yurtdışına gidiyordu ve hep aklımızda yurtdışında yaşama fikri vardı. Eşimin çalıştığı şirket Kanada’da ofis açmaya karar verdi ve yönetici olarak da eşime teklif götürünce kabul ettik. Bir ay içinde İstanbul’da tüm varlıklarımızı elden çıkararak Kanada’ya yerleştik. Geldiğimizde Kanada’nın Türkiye tarafından çok merak edildiğini fark ettik ve bir instagram hesabı üzerinden bilinmeyenleri anlatmak istedik. Çok ilgi gördü ve sayfamız şu an 14 bin kişiye ulaştı” dedi.
KANADA KÜRESEL ISINMADAN DOLAYI HER YIL DAHA ÇOK ISINIYOR
Kanada’da dört mevsim kar yağmadığını belirten Dilek Kansu,” İlk geldiğimiz kış, çok soğuk bir kış geçirdik gerçekten. 2-3 ay boyunca yerde beton mu var, çim mi var anlamadık. Ancak sonraki yıllarda küresel ısınmanın da etkisiyle her kış bir önceki kıştan daha sıcak geçiyor diyebiliriz. Özellikle Toronto için biz Toronto’nun 4 mevsimi de yaşadığını söyleyebiliriz” dedi.
Kanada’ya göç ettiklerinde oğlunun 2.5 yaşında olduğunu belirten Dilek Kansu,” Geldikten sonra pedagoglarında tavsiyesi ile hemen okula yazdırmadık. Biraz evde vakit geçirdik ve onun bu ortama alışmasını bekledik. 6 ay bekledikten sonra 3 yaşında anaokuluna başladı. O sürece kadar burayı kendi evi gibi benimsedi, çevreye uyum sağladı. Şunu söyleyebilirim ki çocuklar bizden daha kolay adapte oluyorlar yeni hayatlarına. Bizde uyum sağlamakta çok zorlanmadık. Özellikle yaşadığımız yer olan Toronto çok göçmen alan metropol bir şehir. Bulunduğumuz yerde Türk toplulukları da oldukça fazla. Türkiye’den daha çok arkadaşım olduğunu söyleyebilirim. Burada tek özlem duyduğumuz şey tabii ki ailemiz” diye konuştu.
EKONOMİK KRİZ KANADA’YI DA VURDU: ENFLASYON YÜZDE 3
Son yıllarda Kanada’da ekonomik sıkıntıların da arttığını belirten Kansu, “Yıllarca burada enflasyon görmemiş, maaşlarına zam beklentisi
olmayan insanlar gördük. Dolayısıyla yani her zaman her şeyi hep aynı fiyata alabilen insanların yüzde3, yüzde 4 gibi Türklere komik gelecek rakamlarda bile çok şaşırdığı bir dönemdeyiz. Pandemi döneminde burada da çok ciddi enflasyon yükseldi. Haziran 2022’de yüzde 8 enflasyon görüldü. Arkasından yüzde 3- 4 seviyesine geriledi ki buradaki insanlar bu oranlara alışık değil. Özellikle şu ara benzinde çok ciddi bir artış yaşanıyor. Halk buna karşı protesto gösterileri düzenliyor. Fakat buradaki protestolar işe yarıyor. Halkın tepkisinden sonra fiyatlar düşmeye başladı, vergiden kısılıyor, çözüm üretiliyor” diye konuştu.
SAĞLIK SİSTEMİNDE ÖZEL HASTANE YOK!
Kanada’da sağlık sisteminde özel kuruluşların olmadığına dikkat çeken Dilek Kansu, ” Burada Türkiye’deki gibi özel sektörün baskın olduğu bir sağlık sistemi yok. Sisteme giriş yapmak zor sadece. Mesela hastaneye gidiyorsunuz sizi önce hemşire görüyor, değerlendiriyor ve gerekli görülürse doktora yönlendiriliyorsunuz. Dolayısıyla acillerde çok uzun bekleme süreleri oluyor, doktora ulaşmakta sıkıntı yaşanıyor. Ancak ciddi bir rahatsızlığınız varsa kanser vs gibi sisteme giriş yaptığınız zaman gördüğünüz muamelenin otel konforunda olduğunu söyleyebilirim. Zaten sağlık kartı sahibi iseniz size tüm işlemler ücretsiz yapılıyor. Doğum, kanser, ameliyat gibi süreçlerinizde ücret ödemiyorsunuz” dedi.
KANADA’NIN DEVLET OKULU TÜRKİYE’NİN EN PAHALI ÖZEL OKULUNDAN DAHA İYİ
Kanada’da eğitim sisteminden de bahseden Dilek Kansu, “Burada özel okullar var fakat daha çok rağbet devlet okullarında. Pek çok imkan mevcut. Ben Türkiye’deki özel okulda yaşayan arkadaşımla kendi oğlumun aldığı eğitimi karşılaştırdığımda burada devlet okulunda alınan eğitimin Türkiye’de üst düzey bir özel okuldan çok daha iyi olduğunu söyleyebilirim. Evinize hangi okul yakınsa direk oraya kayıt yaptırıyorsunuz. Tematik okul seçenekleri de var; islami okullar, dil okulları vs gibi. Oğlum şu an 2. sınıfta ve Türkçe ve İngilizce konuşabiliyor. 4. sınıfta Fransızca’da öğrenmeye başlayacaklar” diye konuştu.
GÖÇMENLİK ÖNCESİ MUTLAKA DANIŞMANLIK ALIN!
Dilek Kansu, Kanada’ya hangi koşullarda göçmen olarak kabul edinildiği sorusuna da “Bu soru bana sorulduğunda ilk verdiğim cevap öncelikle devlet kurumu olan IRCC göçmenlik kurumundan lisanslı bir göçmen danışmanına başvurmanız gerekiyor. Sizin hikayenizi dinliyor ve size en uygun başvuru yöntemini söylüyor. Eğer öğrenci olarak gelmeniz uygunsa ya da Express Entry dediğimiz direkt kalıcı oturumla gelme ya da yatırımla gelme vesaire birçok yolu var. Bunun hangisi sizin hikayenize uyuyorsa ve sizin için daha avantajlı ise sizi ona yönlendiriyor ve o yolda ilerliyorsunuz. Ben herkese şunu söylüyorum ki kimseden kulaktan dolma bilgi alarak hayatınızın değişimini yapmayın. Öncelikle lisanslı bir danışman ve arkasından önerebileceğim tek şey burada en az bir yıl sizi geçindirecek kadar bir parayı cebinize koyup gelmeniz gerekiyor. Hemen gelir gelmez bir iş bulma ihtimali olmayabilir. Burada ev büyük sıkıntı. Evler arz talebi karşılamıyor maalesef. Düzensiz göç alımı ülkede bazı sıkıntılara yol açtı, ev fiyatları çok ciddi arttı ve kiracılar ev bulmakta çok zorlanıyorlar. Çünkü ev sahipleri kiraya verdikleri evlerini ödemeden ülkelerine kaçan göçmenlerden çok çektiği için göçmenlere ev vermek istemiyorlar. Dolayısıyla sizden 6 ay ya da en az bir yıllık peşin ücret istiyorlar. Bir yıllık kiranızı ödeyebilecek, sonra burada çalışmadan bir yıl geçinebilmek için yeterli miktarın cebinizde olması gerekiyor” diye cevap verdi.
KİRACILAR EV DEĞİL, EV SAHİPLERİ KİRACI SEÇİYOR
Kanada’da kira fiyatlarının 1+1 evler için 2200, 2.500, 3.000 dolar olduğunu söyleyen Dilek Kansu, ” 2 + 1’ler 3500, 4000, 4500 bantlarına kadar çıktı. Biz geldiğimizde çok daha uygundu fiyatlar. 5 yılda çok ciddi bir enflasyon oluştu. Evi olanlar şu an şanslı konumda ve ev sahipleri kiracıyı seçiyor burada. Türkiye’deki gibi gidip b”en bu evi tutuyorum” diye evi tutamıyorsunuz. Öncelikle teklif veriyorsunuz, ev sahibi teklifler arasından hangi kiracının daha uygun olduğunu değerlendiriyor ve seçiyor. Teklif verirken de sizin banka skorunuz, çalışma izniniz vs değerlendiriliyor. Örneğin siz bir yıllık kirayı peşin vermenize rağmen sizi tercih etmeye de biliyor ki bu biraz şans işi olmaya başladı ve gelenler gerçekten ev konusunda çok sıkıntı yaşıyorlar. Şehir merkezi hem pahalı hem de zor bulunan bir yer. Daha uzaklaştıkça daha güzel nezih yerlerde var ama şehirden yarım saat uzaklaşmak gerekiyor. O zaman da iş imkanları azalıyor. Buraya gelenlere söyleyebileceğim, tavsiye edebileceğim şey egolarını geride bırakmaları. Yani Kanada ile ilgili şöyle abartılı tabir var; ülkelerin becerikli insanlarını alıp, onların paralarını alıp onları burada taksi şoförlüğü yaptırıyor. Çünkü buraya gelen çoğu insan artık sistemden o kargaşadan o kadar bıkmış oluyor ki çoğunlukla çok iyi işlerde, statülerde olan insanlar gelip burada yemek dağıtımı, taksi şoförlüğü gibi işler yapmak durumunda kalıyor ya da garsonluk vs.” dedi.
Ülkede asgari ücretin eyaletler arası değişmekle birlikte aylık 2700 dolar civarı olduğunu belirten Dilek Kansu, “bu ücretle tek bir kişi tek bir odada kalıp çok lüks harcamalar yapmadığı sürece hayatını sürdürebilir. Ancak bir aile olarak bir kişinin çalışması durumunda asgari ücretle yaşamın sürdüremez” diye konuştu.
