Çocuklarda Skolyoz Belirtileri Sessiz İlerliyor!

Çocuklarda skolyoz, omuz eşitsizliği, skolyoz belirtileri ve ergenlikte omurga eğriliği son yıllarda ailelerin en sık araştırdığı sağlık konuları arasında yer alıyor. Özellikle büyüme çağındaki çocuklarda ortaya çıkan omuz seviyelerindeki farklılıklar çoğu zaman duruş bozukluğu olarak değerlendirilse de bazı durumlarda bu değişiklikler skolyozun ilk işareti olabiliyor. Üstelik skolyoz, birçok hastalığın aksine uzun süre ağrı oluşturmadan ilerleyebildiği için aileler tarafından geç fark edilebiliyor.

Koç Üniversitesi Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Çağlar Yılgör, çocukluk ve ergenlik döneminde görülen omurga eğriliklerinde erken tanının tedavi başarısını belirleyen en önemli faktörlerden biri olduğunu vurguluyor. Özellikle hızlı büyüme dönemlerinde ortaya çıkan fiziksel değişimlerin dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirten Prof. Dr. Çağlar Yılgör, erken dönemde fark edilen skolyoz vakalarında ameliyatsız tedavi seçeneklerinden çok daha etkili sonuçlar alınabildiğini ifade ediyor.

Her Omuz Eşitsizliği Skolyoz Anlamına Gelmiyor

Çocuklarda görülen her duruş bozukluğu ya da omuz seviyesindeki farklılık doğrudan skolyoz anlamına gelmiyor. Günümüzde uzun süre masa başında oturma, hareketsiz yaşam ve yanlış postür alışkanlıkları birçok çocukta geçici duruş bozukluklarına neden olabiliyor.

Ancak Prof. Dr. Çağlar Yılgör, yapısal skolyozun sıradan bir postür bozukluğundan farklı olduğunu belirtiyor. Skolyozun yalnızca omurganın yana doğru eğilmesi değil, aynı zamanda kendi ekseni etrafında dönmesiyle oluşan üç boyutlu bir deformite olduğunu ifade eden Yılgör, bu nedenle uzman değerlendirmesi olmadan kesin yorum yapılmaması gerektiğini söylüyor.

Çocuklarda Skolyoz Belirtileri Nelerdir?

Skolyozun en önemli özelliklerinden biri sessiz ilerlemesi. Çoğu çocuk ağrı hissetmediği için hastalık uzun süre fark edilmeyebiliyor.

Prof. Dr. Çağlar Yılgör’e göre ailelerin özellikle şu belirtilere dikkat etmesi gerekiyor:

Omuzlardan biri daha yukarıda görünüyorsa dikkat!

Skolyozun ilk fark edilen belirtilerinden biri omuz seviyelerindeki eşitsizlik oluyor. Çocuk ayakta dururken bir omzun diğerine göre daha yukarıda görünmesi omurga eğriliğinin işareti olabilir.

Kürek kemiklerinde belirgin farklılık oluşabilir

Bazı çocuklarda sırtın bir tarafındaki kürek kemiği diğerine göre daha çıkıntılı hale gelebiliyor. Bu görünüm özellikle ince yapılı çocuklarda daha kolay fark ediliyor.

Bel oyuntularındaki asimetri önemsenmeli

Bel bölgesindeki kıvrımların eşit olmaması ya da gövdenin bir tarafa doğru kaymış görünmesi de skolyoz belirtileri arasında yer alıyor.

Kıyafetler vücutta düzgün durmuyorsa…

Ailelerin çoğu ilk değişikliği kıyafetlerde fark ediyor. Tişörtün sürekli aynı tarafa kayması, pantolon paçalarının farklı uzunlukta görünmesi veya elbisenin vücutta simetrik durmaması dikkat edilmesi gereken işaretlerden biri olarak kabul ediliyor.

Ağrı Yoksa Sorun Yok Sanmayın!

Toplumda en yaygın yanlışlardan biri, skolyozun mutlaka ağrı yapacağı düşüncesi.

Prof. Dr. Çağlar Yılgör, çocukluk ve ergenlik dönemindeki skolyoz vakalarının büyük bölümünde ağrı görülmediğini belirtiyor. Hatta birçok hastanın günlük yaşamını tamamen normal şekilde sürdürdüğünü ifade eden Yılgör, yalnızca ağrıyı kriter kabul etmenin tanıda gecikmelere yol açabildiğini söylüyor.

Bu nedenle görünüm değişiklikleri, ağrı şikayetlerinden çok daha değerli bir erken tanı göstergesi olarak kabul ediliyor.

Evde Yapılabilecek Basit Skolyoz Kontrolü

Aileler bazı basit gözlemlerle skolyoz şüphesini erken dönemde fark edebiliyor.

Çocuk düz şekilde ayakta dururken omuzları, kürek kemikleri ve bel oyuntuları gözlemlenebilir. Ardından dizlerini bükmeden öne eğilmesi istenebilir. Bu sırada sırtın bir tarafında belirgin kabarıklık görülmesi skolyoz açısından değerlendirilmesi gereken bir bulgu olarak kabul ediliyor.

Prof. Dr. Çağlar Yılgör, bu tür durumlarda vakit kaybetmeden ortopedi uzmanına başvurulmasının önemli olduğunu belirtiyor.

Kız Çocuklarında Neden Daha Sık Görülüyor?

Skolyoz hem kız hem de erkek çocuklarda görülebiliyor. Ancak ilerleyerek tedavi gerektiren eğrilikler kız çocuklarında daha sık ortaya çıkıyor.

Prof. Dr. Çağlar Yılgör, bunun yalnızca cinsiyetle açıklanamayacağını, büyüme dinamikleri ve biyolojik faktörlerin de rol oynadığını ifade ediyor. Özellikle ergenlik dönemine giren kız çocuklarının omurga gelişimi açısından daha yakından takip edilmesi gerektiğini belirtiyor.

Telefon ve Tablet Kullanımı Skolyoz Yapıyor Mu?

Ailelerin en çok merak ettiği sorulardan biri de ekran kullanımının skolyoza neden olup olmadığı.

Prof. Dr. Çağlar Yılgör, mevcut bilimsel çalışmaların telefon ve tablet kullanımının doğrudan skolyoz oluşturduğunu göstermediğini belirtiyor. Ancak uzun süre aynı pozisyonda oturmanın ve hareketsiz yaşamın omurga sağlığını olumsuz etkileyebildiğini ifade ediyor.

Başın sürekli öne eğik tutulduğu pozisyonların boyun, sırt ve omuz kaslarında aşırı yük oluşturduğunu söyleyen Yılgör, çocukların gün içinde düzenli hareket etmelerinin büyük önem taşıdığını vurguluyor.

Skolyoz Tedavisinde Her Hasta Ameliyat Olmak Zorunda Değil

Skolyoz tanısı alan ailelerin en büyük korkularından biri ameliyat.

Oysa günümüzde skolyoz hastalarının büyük kısmı cerrahiye ihtiyaç duymadan takip edilebiliyor. Prof. Dr. Çağlar Yılgör, kontrollü gözlem, skolyoza özel egzersiz programları ve korse tedavisinin birçok çocukta başarılı sonuçlar verdiğini belirtiyor.

Erken teşhis edilen vakalarda eğriliğin ilerlemesi durdurulabiliyor ve cerrahi gereksinimi önemli ölçüde azaltılabiliyor.

Korse Tedavisi Çocukların Sosyal Hayatını Engellemiyor

Modern korse teknolojilerinin geçmişe göre çok daha konforlu olduğunu belirten Prof. Dr. Çağlar Yılgör, günümüzde kullanılan korselerin kişiye özel tasarlandığını ifade ediyor.

Doğru planlanan tedaviyle çocukların okul hayatlarına, sosyal etkinliklerine ve spor faaliyetlerine devam edebildiklerini söyleyen Yılgör, korse kullanımına uyumun tedavinin başarısında kritik rol oynadığını vurguluyor.

Yüzme ve Pilates Faydalı Ama Tek Başına Tedavi Değil

Toplumda yaygın olarak yüzmenin skolyozu düzelttiği düşünülüyor. Ancak uzmanlara göre yüzme ve pilates omurga sağlığını desteklese de tek başına tedavi olarak kabul edilmiyor.

Prof. Dr. Çağlar Yılgör, bilimsel çalışmaların en etkili yaklaşımın kişiye özel planlanan skolyoza özgü fizyoterapi programları olduğunu gösterdiğini belirtiyor.

Çocuklarda skolyozun sessiz ilerleyebilen bir hastalık olduğuna dikkat çeken Yılgör, özellikle büyüme çağındaki çocuklarda omuz eşitsizliği, bel asimetrisi ve sırt bölgesindeki değişimlerin mutlaka ciddiye alınması gerektiğini ifade ediyor. Çünkü erken tanı, hem ameliyatsız tedavi şansını artırıyor hem de gelecekte oluşabilecek ciddi omurga sorunlarının önüne geçilmesini sağlıyor.