Mide Yanması ve Şişkinliğin Nedeni Bu Olabilir!

Helicobacter pylori, üre nefes testi, mide yanması, mide ağrısı, şişkinlik, hazımsızlık, reflü ve H. pylori belirtileri, mide şikâyeti yaşayan kişilerin internette en sık araştırdığı sağlık konuları arasında yer alıyor. Uzun süren mide ağrısı, yanma hissi, şişkinlik veya hazımsızlık çoğu zaman basit bir sindirim sorunu olarak değerlendirilse de, bu belirtilerin altında mideye yerleşen Helicobacter pylori (H. pylori) adlı bakteri bulunabiliyor. Uzmanlara göre doğru tanı konulmadığında gastrit, mide ülseri ve daha ciddi mide hastalıklarına zemin hazırlayabilen bu bakterinin varlığı, günümüzde girişimsel işlem gerektirmeyen üre nefes testi ile yüksek doğruluk oranıyla değerlendirilebiliyor.

Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Gastroenteroloji Uzmanı Doç. Dr. Halil Genç, mide şikâyetlerinin yalnızca belirtilere bakılarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade ediyor. Mide ağrısı, reflü veya hazımsızlık gibi yakınmaların birçok farklı nedenden kaynaklanabileceğini belirten Genç, doğru tanı yönteminin seçilmesinin hem gereksiz işlemlerin önüne geçtiğini hem de uygun tedavi planlaması açısından büyük önem taşıdığını dile getiriyor.

Helicobacter pylori nedir?

Helicobacter pylori, mide asidinin son derece güçlü olduğu bir ortamda yaşayabilen nadir bakterilerden biri olarak biliniyor.

Normal şartlarda mide asidi dışarıdan gelen mikroorganizmaları kısa sürede etkisiz hale getiriyor. Ancak Doç. Dr. Halil Genç, H. pylori bakterisinin salgıladığı “üreaz” enzimi sayesinde çevresinde koruyucu alkali bir ortam oluşturduğunu ve bu sayede yıllarca mide duvarında yaşayabildiğini belirtiyor.

Zamanla mide iç yüzeyine yerleşen bakteri, burada kronik iltihaplanmaya neden olabiliyor. Tedavi edilmediğinde gastrit, mide ülseri ve bazı hastalarda daha ciddi mide hastalıklarının gelişme riskini artırabiliyor.

Helicobacter pylori belirtileri nelerdir?

Toplumun önemli bir bölümünde bu bakteri bulunmasına rağmen herkes aynı belirtileri yaşamıyor.

Doç. Dr. Halil Genç, bazı kişilerin yıllarca hiçbir şikâyet hissetmeyebildiğini, bazılarında ise yaşam kalitesini etkileyen mide sorunlarının ortaya çıkabildiğini ifade ediyor.

En sık görülen belirtiler arasında;

• Mide ağrısı,
• Mide yanması,
• Şişkinlik,
• Hazımsızlık,
• Reflü şikâyetleri,
• Erken doyma hissi,
• Midede rahatsızlık hissi

yer alıyor.

Bu belirtilerin tek başına H. pylori anlamına gelmediğini belirten Genç, doğru tanının ancak uygun değerlendirme sonrasında konulabileceğini söylüyor.

H. pylori tanısı için mutlaka endoskopi gerekir mi?

Mide şikâyeti yaşayan birçok kişinin aklına ilk gelen soru endoskopi oluyor.

Ancak günümüzde her hastanın endoskopi yaptırması gerekmeyebiliyor.

Doç. Dr. Halil Genç, uygun hasta grubunda üre nefes testinin, aktif Helicobacter pylori enfeksiyonunun araştırılmasında en sık tercih edilen yöntemlerden biri olduğunu belirtiyor.

Bu yöntemin en önemli avantajlarından biri ise herhangi bir girişimsel işlem gerektirmemesi.

İğne uygulanmıyor, sedasyon gerekmiyor ve endoskopi yapılmadan bakterinin varlığı değerlendirilebiliyor.

Üre nefes testi nasıl yapılır?

Üre nefes testi oldukça basit bir çalışma prensibine sahip.

Doç. Dr. Halil Genç’in aktardığı bilgilere göre hastaya laboratuvar ortamında karbon-13 içeren özel bir sıvı veriliyor.

Eğer midede Helicobacter pylori bulunuyorsa bakteri bu maddeyi parçalayarak işaretli karbondioksit oluşturuyor.

Bu gaz kana karıştıktan sonra akciğerlerden nefes yoluyla dışarı atılıyor.

Hastadan alınan nefes örneği analiz edilerek bakterinin aktif olup olmadığı değerlendiriliyor.

Üre nefes testi ne kadar sürüyor?

Testin en önemli avantajlarından biri hasta konforu.

İlk nefes örneğinin alınmasının ardından hasta özel sıvıyı içiyor.

Yaklaşık yarım saatlik bekleme süresinden sonra ikinci nefes örneği alınıyor.

Bütün işlem yaklaşık 30-45 dakika içerisinde tamamlanıyor.

Doç. Dr. Halil Genç, test sırasında yalnızca nefes örneği verildiğini, herhangi bir ağrı hissedilmediğini ve cerrahi işlem uygulanmadığını belirtiyor.

Üre nefes testi güvenli mi?

Hastaların en çok merak ettiği konulardan biri de testin güvenliği.

Doç. Dr. Halil Genç, testte kullanılan karbon-13 molekülünün doğal bir izotop olduğunu ve radyasyon içermediğini ifade ediyor.

Bu nedenle doktor değerlendirmesi doğrultusunda çocuklarda, hamilelerde ve emziren annelerde de güvenle uygulanabilen yöntemler arasında yer aldığını belirtiyor.

Üre nefes testi öncesinde nelere dikkat edilmeli?

Testin doğru sonuç vermesi için bazı kurallara uyulması gerekiyor.

Doç. Dr. Halil Genç, özellikle hazırlık sürecinin ihmal edilmesinin yanlış sonuçlara neden olabileceğini belirtiyor.

Test öncesinde dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şöyle:

• Test sabahı en az 4-6 saat, ideal olarak 12 saat aç kalınmalı.
• Su dahil hiçbir şey tüketilmemeli.
• Sakız çiğnenmemeli.
• Antibiyotik tedavisi testten en az 4-6 hafta önce tamamlanmış olmalı.
• Mide koruyucu ve antiasit ilaçlar hekim önerisiyle yaklaşık iki hafta önce bırakılmalı.
• Testten önceki son üç saat sigara kullanılmamalı.
• Testten hemen önce diş fırçalanmamalı ve gargara yapılmamalı.

Bu hazırlıkların doğru uygulanması testin güvenilirliğini artırıyor.

Tedaviden sonra da kullanılabiliyor

Üre nefes testi yalnızca tanı amacıyla kullanılmıyor.

Doç. Dr. Halil Genç, Helicobacter pylori tedavisi tamamlandıktan en az dört hafta sonra bakterinin tamamen temizlenip temizlenmediğinin değerlendirilmesinde de aynı yöntemin güvenle kullanılabildiğini ifade ediyor.

Test sonucunun pozitif çıkması halinde ise hastaya özel antibiyotik ve mide koruyucu tedavi planı hazırlanıyor.

Uzun süren mide şikâyetlerini ihmal etmeyin

Mide yanması, şişkinlik veya hazımsızlık çoğu zaman geçici bir sorun gibi görülse de uzun sürmesi durumunda mutlaka değerlendirilmesi gerekiyor. Doç. Dr. Halil Genç, bu belirtilerin farklı nedenlere bağlı gelişebileceğini, yalnızca şikâyetlere bakılarak Helicobacter pylori tanısı konulmasının doğru olmadığını ifade ediyor. Uygun hastalarda kullanılan üre nefes testinin, aktif H. pylori enfeksiyonunun değerlendirilmesinde güvenilir ve konforlu yöntemlerden biri olduğunu belirten Genç, hangi testin uygulanacağına ve nasıl bir tedavi planı izleneceğine ise hastanın klinik değerlendirmesi sonrasında gastroenteroloji uzmanının karar vermesi gerektiğinin altını çiziyor.